Period regentstva

Teodorih Veliki, ostrogotski kralj, vladao je Vizigotima od 511. do 526. kao regent u ime svog unuka Amalariha. Pred kraj svog života imenovao je Teudisa za vojnog komandanta Hispanije. Teudis je bio oženjen jednom hispanorimskom plemkinjom koja je bila toliko bogata da je Teudis mogao da izdržava privatnu vojsku od 2.000 ljudi. Privatna vojska je Teudisu omogućila prilično samostalno delovanje, nezavisno od ostarelog Teodorika koji se nije odlučivao da krene protiv Teudisa strahujući da bi unutrašnji sukob doveo ili do nove franačke invazije ili do vizigotske pobune protiv ostrogotske vlasti, s obzirom da Ostrogoti nisu bili mnogo popularni među vizigotskim plemstvom jer su držali najviše položaje. Iz tog razloga, Teodorik ga je proglasio vojnim komandantom Hispanije, a Teudis je redovno slao godišnji tribut u Rim, sve do Teodorikove smrti, kada je Amalarih stupio na vizigotski presto.

Dolazak na vlast

Prema nekim izvorima Teudis je imao velikog udela u Amalarihovoj propasti i smrti. Ne zna se tačno šta je konkretno radio tokom Amalarihove vladavine, ali je sigurno da se u bici kod Narbona gde se Amalarih sukobio sa svojim šurakom, franačkim kraljem Hildebertom I, odlučno suprotstavio vizigotskom kralju što je na kraju dovelo do vizigotskog poraza.

Teudis je potom nasledio Amalariha na vizigotskom prestolu. Sve što se zna o njegovoj unutrašnjoj politici je da je nastavio ostrogotski princip verske tolerancije prema nikejskim hrišćanima i da je pred kraj svoje vladavine izdao jedan zakon o sudskim troškovima.

Vojna angažovanja

Franačka opsada Saragose

Nakon stupanja na presto, nastavio je borbu protiv Franaka. Godine 541. franački kraljevi Hildebert I i Hlotar I prešli su Pirineje i upali na teritoriju vizigotskog kraljevstva. Opljačkali su Pamplonu, opustošili veliki deo provincije Tarakonensis i stigli čak do Saragose koju su opsedali punih 49 dana. Prema Grguru Turskom, opsada je podignuta zahvaljujući tunici sv. Visentea Mučenika s kojom su stanovnici Saragose prošetali oko zidina grada. Impresionirani, Franci su se povukli, a Hildebert je nakon povratka u Pariz naredio da se napravi crkva u čast ovog sveca. Međutim, vizantijski i hispanorimski hroničari navode mnogo uverljivije razloge za dizanje opsade — Francima je vizigotski vojskovođa Teudigisil presekao odstupnicu preko Pirineja i potukao ih do nogu, ostavivši u životu nekoliko njih za koje je dobio veliku otkupninu, dok je ostatak pobio. To je bio prvi put da su Vizigoti pobedili Franke.

Sukobi sa Vizantijom

Godine 533. neposredno pred Velizarovo iskrcavanje u Afriku, vandalski kralj Gelimer je bezuspešno pokušavao da sklopi savez sa Teudisom, kako bi u slučaju da izgubi rat protiv vizantijskog vojskovođe mogao da pobegne na vizigotski dvor. Propast Vandalskog kraljevstva je, međutim, bila neizbežna — godine 534. Vizantinci su zauzeli Seutu. Zanimljivo je da izvori navode da su prethodno odande morali da izbace jedan vizigotski odred, međutim, nigde se ne navodi kad je taj odred došao u Seutu. Moguće je da je Teudis poslao taj garnizon 533. kad je shvatio da je propast Vandalskog kraljevstva neizbežna kako bi sprečio vizantijsku invaziju na Iberijsko poluostrvo.

S druge strane, 540. godine Ostrogoti su izabrali za kralja Teudisovog rođaka, Idilbada, nadajući se vizigotskoj pomoći protiv Vizantinaca. Međutim, Teudis je ostao pasivan i održavao je mir sa Vizantijom, čak i nakon što su Vizantinci okupirali Balearska ostrva i postavili jak garnizon u Septem-Seuti.

Teudis je reagovao tek pred kraj života 547. godine i to ne da bi pomogao Ostrogotima, već da bi zaštitio Vizigotsko kraljevstvo od potencijalnog stranog napadača. Vizigoti su prešli Gibraltar i napali Seutu i malu carsku provinciju Tingitanu, međutim, pri nedeljnom odmoru Vizantinci su ih iznenadili nespremne, napali ih istovremeno s mora i s kopna i uništili. Nakon ovoga, Vizigoti više nikad nisu stupili na afričko tlo.

Zakonodavac

Teudis je bio jedini zakonodavac od vizigotskih kraljeva u periodu od Gesaleiha do Liuve. Pred kraj svoje vladavine, 24. novembra 546. godine,Teudis je izdao Zakon o sudskim troškovima. Ovaj zakon se odnosio isključivo na hispanorimske sudove i nije se primenjivao na Vizigote. Bio je uključen u Alarihov brevijar, međutim, nikad nije ušao u Leovigildov zakonik koji je obuhvatao zakone koji su se odnosili isključivo na Vizigote.

Ovim zakonom se određivala najviša suma koju su strane u sudskom sporu mogle dobrovoljno da plate pre suđenja, a u cilju sprečavanja podmićivanja sudskih službenika. Smatralo se da je sudija podmićen ukoliko bi jedna strana platila više nego što je propisano i ukoliko bi zahvaljujući tome sudija doneo nepravednu presudu. Strane nisu mogle platiti više nego što je bila vrednost onoga oko čega je nastao spor, a strana koja bi izgubila spor morala je da plati i troškove sudskih službenika i svedoka.

Smrt

Godine 548. Teudis je bio ubijen u kraljevskoj palati u Barseloni. Nasledio ga je Teudigisil, vizigotski grof koji je 541. godine odsekao odstupnicu vojsci franačkih kraljeva Hildeberta I i Hlotara I na Pirinejima i odneo prvu vizigotsku pobedu nad Francima.

Literatura

• Cebrián, J.A. La aventura de los godos. La Esfera, Madrid, 2006 (ISBN: 84-9734-559-2)
• E. A. Thompson. Los godos en España. Alianza Editorial, Madrid, 2007 (ISBN: 978-84-206-6169-8)
• Herwig Wolfram. The Roman Empire and Its Germanic Peoples. Univ. of California Press, London, England, 1997. ISBN-0-520-08511-6